Төп менюны асырға

Яңы Зеландия (ингл. New Zealand, маори Aotearoa) — Тымыҡ океандың көньяҡ-көнсығышта дәүләт.

Яңы Зеландия
New Zealand
Aotearoa
Flag of New Zealand.svg Яңы Зеландияның гербы
Флаг Герб
Гимн: «God Defend New Zealand»
New Zealand (orthographic projection).svg
Үҙаллылыҡ датаһы Доминион: 26 сентябрь 1907
Вестминстерский статуты: 11 декабрь 1931 (25 ноябрь 1947)
Конституционный Указ: 13 декабрь 1986
Бөйөк Британия)
Рәсми телдәр инглиз, маори, жестар теле
Баш ҡала Веллингтон
Эре ҡалалар Окленд, Веллингтон, Крайстчёрч, Гамильтон, Данидин, Тауранга
Идара итеү төрө Конституцион монархия
Монарх
Генерал-губернатор
Премьер-министр
Елизавета II
Джерри Матепараи
Джон Кей
Территория
• Бөтәһе
• % һыу өҫтө
75
268 680 км²
2,1
Халыҡ
• Һаны (2012)
• Халыҡ тығыҙлығы

4 443 900 чел. (122)
16,0 чел./км²
ЭТП
  • Бөтәһе (2008)
  • Бер кешегә

146,028 млрд. долл. (58)
34 121 долл.
ИЧР (2011) 0,908 (Бигерәк юғары) (5 урын)
Валюта Яңы Зеландия доллары (NZD, Код 554)
Интернет-домены .nz
Код ISO NZ
МОК коды NZL
Телефон коды +64
Сәғәт бүлкәте +12

Яңы Зеландия ике ҙур (Төньяҡ һәм Көньяҡ) һәм күп бәләкәй (700 яҡын) утрауҙарында урынлашҡан. Баш ҡалаһы — Веллингтон. Яңы Зеландияла 2012 йылда 4 443 900 кеше йәшәгән. Дәүләт конситутуция монархия һәм парламент демократияһы нигеҙҙәрендә төҙөлгән һәм донъяның иң уңышлы дәүләттәрҙән береһе.

ТарихҮҙгәртергә

X—XIV быуаттарҙа Полинезиянан сыҡҡан кешеләр Яңы Зелландияла йәшәргә башлайҙар. Европа сәйәхәтселәр уны 1642 йылда асты. 1762 йылдан Бөйөк Британия илде шәп өйрәнә башлай. 1907 йыл — Бөйөк Британия илғә доминион статусын бирҙе.

ГеографияҮҙгәртергә

Яңы Зелландияның айырым билдәһе — георафик алыҫлыҡ.

Илдең яҡын күршеләр: көнбайышта Австралия (иң ҡыҫҡа ара 1700 км), Тога, Яңы Каледния, Фиджи.