Һыу турғайы, (урыҫ.обыкновенная оляпка, йәки белобрюхая оляпка) (лат. Cinclus cinclus) — турғайҙар отрядынан булған ҡош.

Һыу турғайы
Cinclus cinclus R(ThKraft).jpg
Фәнни классификация
Халыҡ-ара фәнни исеме

Cinclus cinclus (Linnaeus, 1758)

Төрҙәштәре
См. текст
Ареал
изображение
Һаҡлау статусы
Status iucn3.1 LC ru.svgen:Least Concern
Ҙур хәүеф янамай
IUCN 3.1 Least Concern : 147141
Wikispecies-logo.svg
Викитөркөмдә
Систематика
Commons-logo.svg
Викиһаҡлағыста
рәсемдәр
ITIS  559287
NCBI  127875
EOL  790179

ҠылыҡһырламаҮҙгәртергә

Ҙурлығы сыйырсыҡтай.Ҡыҫҡа ҡойроҡло, тығыҙ ҡауырһынлы ҡош. Һырты һоро, ҡанаттары ҡара.Ҡорһағы һоро, түше аҡ. Башҡа ҡоштар менән бутарлыҡ түгел. Тауышы киҫкенгенә: «зирк-зирк» Яңғырауыҡлы сырҡылдап һайрай.

Тереклек итеүеҮҙгәртергә

Шаршылары күп булған таҙа һалҡын һыулы йылғалар тирәһендә йәшәй. Ултыраҡ ҡош. Урыны менән киң генә таралған. Ояһын мүктән эшләй, һыу өҫтөндәге ботаҡтарға, тамырҙарға, өңөлгән яр йәки гөрләүектәр аҫтына ҡора.

ТуҡланыуыҮҙгәртергә

Ваҡ балыҡ, йотҡостар. селбәрәләр, һыу бөжәктәре менән туҡлана.

ҮрсеүеҮҙгәртергә

Инә ҡош 4-6 бөртөк аҡ йомортҡа һала. Ҡоштар аталы- иәле 15-17 көн баҫалар. 14-27 көндә ҡошсоҡтар ояларын ташлай.

ТөрҙәштәреҮҙгәртергә

Диалекттарҙа әйтелешеҮҙгәртергә

аҡтүш турғай, сумғалаҡ, сумғалаҡ турғай.

ӘҙәбиәтҮҙгәртергә

  • Э. Ф. Ишбирҙин. Башҡортостан ҡоштары. Өфө, 1986. — 104-се бит.
  • В. К. Рябицев, А. В. Рябицев. Птицы Ямало-Ненецкого автономного округа: справочник-определитель — Екатеринбург: Издательство Уральского университета, 2010. — 448 б. — ISBN 978-5-7996-0507-0.