Ковалёв Николай Григорьевич — версиялар араһындағы айырма

Үҙгәртеү аңлатмаһы юҡ
("Ковалёв, Николай Григорьевич" битен тәржемә итеп төҙөлгән)
 
{{Ук}}
{| style="margin-bottom: 10px;" data-name="Персона" class="infobox vcard"
'''Ковалев Николай Григорьевич''' ([[1 май|1 май,]] [[1921 йыл]] — [[3 май|3 май,]] [[2002 йыл]])  [[Өфө|Өфө приборҙар эшләү заводы]] директоры, [[Социалистик Хеҙмәт Геройы]]. [[Башҡорт АССР-ы|Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған фән һәм техника эшмәкәре]] ([[1966]]). Почетлы авиатөҙөүсе (1997). АлтынАвиаприборҙар төҙөү Милли ассоциацияһының алтын «Почет Билдәһе» лауреаты һәм авиаприборҙар төҙөү Милли ассоциацияһы ([[1997]]). [[Өфө ҡалаһы|Өфө ҡалаһының почетлы гражданы]] ([[2001]]).
! style="text-align:center; font-size: 125%; background:#eaecf0;" id="8" colspan="2" class="fn" |Ковалев Николай Григорьевич
|- href="./Файл:KovalevNG.jpg"
| style="text-align:center;" id="11" colspan="2" class="" | <span data-wikidata-property-id="P18" class="no-wikidata">[[Файл:KovalevNG.jpg|безрамки|200x200пкс]]</span>
|-
! id="14" class="plainlist" |Дата&#x20;рождения
| id="16" class="plainlist" |
<span data-wikidata-property-id="P569" class="no-wikidata">[[1 май|1 майҙа]] [[1921 йыл|1921]]</span>(<span class="bday">1921-05-01</span>)
|- title="1 мая" rel="mw:WikiLink" href="//ru.wikipedia.org/wiki/1_%D0%BC%D0%B0%D1%8F"
! id="21" class="plainlist" |Тыуған урыны
| id="23" class="plainlist" |
<span data-wikidata-property-id="P19" class="no-wikidata">Выселки хутор,<br /><br /> Шахтинский районы,<br /><br /> Ростов өлкәһе</span>
|-
! id="26" class="plainlist" |Дата&#x20;смерти
| id="28" class="plainlist" |
<span data-wikidata-property-id="P570" class="no-wikidata">[[3 май]] [[2002 йыл|2002]]</span>(<span class="dday">2002-05-03</span>) <span class="nowrap">(81 йәш)</span>
! id="33" class="plainlist" |Үлгән урыны
| id="35" class="plainlist" |
<span data-wikidata-property-id="P20" class="no-wikidata">ҡала [[Өфө]], [[Рәсәй Федерацияһы|Рәсәй]]</span>
|- title="3 мая" rel="mw:WikiLink" href="//ru.wikipedia.org/wiki/3_%D0%BC%D0%B0%D1%8F"
! id="40" class="plainlist" |Гражданлығын
| id="42" class="adr plainlist" |
<span data-wikidata-property-id="P27" class="no-wikidata"><span class="country-name"><span class="nowrap"><span class="nowrap"><span class="flagicon">[[Файл:Flag_of_the_Soviet_Union.svg|ссылка=Союз_Советских_Социалистических_Республик|граница|22x22пкс]]</span>&nbsp;[[Совет Социалистик Республикалар Союзы|<span class="wrap">СССР</span>]]</span></span> <span class="nowrap"><span class="flagicon">[[Файл:Flag_of_Russia.svg|ссылка=Россия|граница|22x22пкс]]</span>&nbsp;[[Рәсәй Федерацияһы|<span class="wrap">Россия</span>]]</span></span></span>
|-
! id="47" class="plainlist" |Награда һәм премиялары
| id="49" class="plainlist" |
<div id="50" data-wikidata-property-id="P166" class="no-wikidata">
<div title="Уфа" rel="mw:WikiLink" href="//ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A3%D1%84%D0%B0" class="">
[[Файл:Hero_of_Socialist_Labor_medal.svg|ссылка=Герой_Социалистического_Труда|40x40пкс]]
{| style="background:transparent" id="52"
|}
{| style="background:transparent" id="56"
| data-wikidata-property-id="P27" class="no-wikidata" |[[Файл:SU_Order_of_Lenin_ribbon.svg|ссылка=Орден_Ленина|40x40пкс]]
| class="country-name" |[[Файл:SU_Order_of_the_Red_Banner_of_Labour_ribbon.svg|ссылка=Орден_Трудового_Красного_Знамени|40x40пкс]]
|}
{| style="background:transparent" id="61"
| class="mw-image-border" |[[Файл:PAviaRF.png|ссылка=Почётный_авиастроитель|28x28пкс]]
|}
</div></div>
|}
'''Ковалев Николай Григорьевич''' ([[1 май|1 май,]] [[1921 йыл]] — [[3 май|3 май,]] [[2002 йыл]]) — Өфө приборҙар эшләү заводы директоры, [[Социалистик Хеҙмәт Геройы]]. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған фән һәм техника эшмәкәре (1966). Почетлы авиатөҙөүсе (1997). Алтын «Почет Билдәһе» лауреаты һәм авиаприборҙар төҙөү Милли ассоциацияһы (1997). Өфө ҡалаһының почетлы гражданы (2001).
 
== Биографияһы ==
Ковалев Николай Григорьевич<ref>{{cite web|url=http://encycl.bash-portal.ru/kovalev_ng.htm|title=КОВАЛЕВ Николай|accessdate=2013-04-06|archiveurl=https://www.webcitation.org/6FzyEBa0a?url=http://encycl.bash-portal.ru/kovalev_ng.htm|archivedate=2013-04-19}}</ref> [[1921 йыл|, 1921 йылдың]]дың [[1 майындамай]]ында [[Ростов өлкәһе]] Шахта районы Выселки]]  утарында тыуа. Юғары белемле.
 
Мәктәпте тамамлағандан һуң, Николай Григорьевич [[1939 йылдайыл]]да  [[Новочеркасск|НовочеркассктағыДонНовочеркассктағы Дон политехник институтына]] уҡырға инә.  [[Бөйөк Ватан һуғышы]] йылдарында эвакуациялана. [[1941 йылдыңйыл]]дың авгусынан алып [[Әстерхан]], [[Силәбе өлкәһенеңөлкәһе]]нең Һатҡы ҡалаларында №  72 Айырым төҙөлөш-монтаж участкаһында прораб булып эшләй.
 
[[1946 йылдайыл]]да С. Орджоникидзе исемендәге [[Өфө дәүләт авиация техник университеты|Өфө авиация институтын]]  тамамлай.  [[1952 йыл|1952]] йылда да [[СССР|СССР авиация сәнәғәте академияһынакадемияһы]]н тамамлай. Институтты тамамлағас,  Өфө заводы № 161 161 баш механик бүлегенә инженер-конструктор итеп йүнәлтелә, аҙаҡ    проект-конструкторлыҡ бюроһы начальнигы урынбаҫары, йыйыу цехы начальнигы була.
 
[[1950-]]—[[1952 йылдарҙайыл]]дарҙа СССР авиация сәнәғәте министрлығы академияһында уҡый. Һуңынан  161 [[Өфө]] заводына баш механик итеп тәғәйенләнә. [[1954 йылдайыл]]да [[Өфө|Өфө приборҙар эшләү заводындазаводы]]на директор итеп раҫлана.
 
Н, Г. Ковалев етәкселеге аҫтында. Өфө приборҙар эшләү производство берекмәһе етештереү ҡоралдары менән яҡшы йыһазландырылған эре предприятие булып үҫешә,  авиация һәм космос техникаһы өсөн яңы заманса электрон хисаплау изделиеларизделиелары сығара. Завод коллективы планды үтәү буйынса алда ҙур эштәр ойоштороу мобилизация үткәреү өсөн һигеҙенсе биш йыллыҡ (1966-19701966—1970) планын ваҡытынан алда үтәү өсөн Николай Григорьевич заводта ҙур ойоштороу эштәре алып бара, заводта 37 яңы изделиелар үҙләштерелә,  производствоға яңы техника һәм фән ҡаҙаныштары индерелә, алдынғы етештереү алымдары ҡулланыла. Завод коллективы биш йыллыҡ планды ваҡытынан алда  [[1970 йылдыңйыл]]дың [[11 декабренәдекабре]]нә үтәп сыға, продукция сығарыу күләме 2,2 тапҡырға арттырыла. Биш йыллыҡтың хеҙмәт етештереүсәнлеге [[1965 йыл]] менән сағыштырғанда 66 процентҡа, тауар продукцияһының үҙҡиммәте 16,5 процентҡа кәмей.
 
Н. Г. Ковалёв етәкселегендә 14 цех фән ҡушыуына ярашлы реконструкциялана һәм йыһазландырыла. 
 
[[1966-]]—[[1970 йылдарҙағыйыл]]дарҙағы биш йыллыҡ планды үтәүҙә күрһәткән ҙур ҡаҙаныштары өсөндың [[1971 йылдыңйыл]]дың [[26 апрелендәапрель|26 апреле]]ндә [[СССР|СССР Юғары Советы Президиумы Указы]] менән Н.  Г.  Ковалевҡа [[Социалистик Хеҙмәт Геройы]] исеме бирелә.
 
[[1974 йылдыңйыл]]дың апрелендә уны СССР-ҙың 50 йыллығы исемендәге Өфө агрегат производствоһы баш конструкторы урынбаҫары итеп тәғәйенләйҙәр. 1977. НйылдаН.  Г. Ковалевты Ковалевты [[Санкт-Петербург|Ленинградҡа]]  эшкә күсерәләр. [[1988 йылданйыл]]дан алып ул Ленинградтың[[Ленинград]]тың «Электроавтоматика» фәнни-етештереү берекмәһенең фәнни-тикшеренеү бүлексәһендә генераль директор урынбаҫары, бүлек начальнигы урынбаҫары булып эшләй.
 
[[2002 йылдыңйыл]]дың [[3 майындамай]]ында вафат була.
 
[[2015 йылдың йыл]]дың [[27 ноябрь|27 ноябрендәноябре]]ндә Өфө ҡала советы депутаттары Николай Ковалев исемен мәңгеләштереү өсөн ҡаланың бер урамына һәм скверына  уның исемен биреү тураһындағы ҡарар ҡабул итә<ref />.
 
== Наградалары ==
 
* [[Социалистик Хеҙмәт Геройы|Герой Социалистического Труда]] ([[1971 йыл|1971]]).
* [[Ленин ордены]] ([[1971]]), [[Хеҙмәт Ҡыҙыл байраҡБайраҡ ордены]] ([[1966]]), миҙалдар менән бүләкләнгән.
* [[Башҡорт АССР-ыныңы]]ның атҡаҙанған фән һәм техника хеҙмәткәре ([[1966]]). Почётлы авиатөҙөүсе (1997). «Авиация приборҙары төҙөү милли ассоциацияһының » Алтын «Почет Билдәһе» лауреаты (1997).
* [[2001 йылдыңйыл]]дың майында Николай Григорьевич Ковалевҡа "«[[Өфө ҡалаһы|Өфө ҡалаһының Почетлы гражданы"]]» исеме бирелә.<ref>[http://gorsovet-ufa.ru/pochet/?ELEMENT_ID=7272 Ковалев Николай Григорьевич]</ref>.
 
== Әҙәбиәт ==
 
* Герои труда/ Справочник о Героях Социалистического Труда и кавалерах ордена Трудовой Славы трех степеней из Башкортостана./ сост. Р. А. Валишин [и др.]. — Уфа : Китап, 2011. — 432 с. : ил. -ISBN 978-5-295-05228-6.
* Башкирская энциклопедия. Гл. ред. М. А. Ильгамов т. 3. З-К. 2007. −672 с. ISBN 978-5-88185-064-7.; науч.. изд. Башкирская энциклопедия, г. Уфа.
 
== Һылтанмалар ==
 
* {{Warheroes|id=16817|star=Labor}}