Аҡбейек (һырт) — версиялар араһындағы айырма

ә
clean up, replaced: http://xn--p1acf.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/prosmotr/2-statya/ → {{БЭ2013| |автор= , Тәржемәсе }} using AWB
ә (Бот ярҙамында мәғәнә айырыу: Ағиҙел - һылтанма(лар) үҙгәртелде: Ағиҙел (йылға))
ә (clean up, replaced: http://xn--p1acf.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/prosmotr/2-statya/ → {{БЭ2013| |автор= , Тәржемәсе }} using AWB)
}}
 
'''Аҡбейек''' — [[Башҡортостан]] (Көньяҡ) [[Урал]]ындағы һырт.
== Ҡылыҡһырлама ==
[[Белорет районы]] буйлап төньяҡ-көнсығыштан көньяҡ-көнбайышҡа табан субмеридиональ йүнәлештә һуҙылған.
 
Оҙонлоғо 6 км, киңлеге 5 км тиклем, абсолют бейеклеге 969 м. Яйла һымаҡ бер нисә түбәнән тора. Төньяҡта яйлап [[Оло Ҡыраҡа]] һыртына, көньяҡта Суртанды һыртына күсә.
[[Белорет районы]] буйлап төньяҡ-көнсығыштан көньяҡ-көнбайышҡа табан субмеридиональ йүнәлештә һуҙылған.
 
Тәрәнлеге 350‑нән350-нән алып 400 м еткән күп һанлы тау араһы уйпатлыҡтары һәм уйһыулыҡтары менән йырғыланған. Палеозойҙың ультраһелтеле тоҡомдарынан, тау араһы уйпатлыҡтары ҡомташтарҙан, һәүерташтарҙан, эзбизташтан һәм ордовиктың, силурҙың һәм девондың төп эффузивтарынан тора. Һырттың көнбайыш битләүҙәрендә [[Оло Һарғая]] йылғаһы ([[Ағиҙел (йылға)|Ағиҙел]] йылғаһы ҡушылдығы) башлана.
Оҙонлоғо 6 км, киңлеге 5 км тиклем, абсолют бейеклеге 969 м. Яйла һымаҡ бер нисә түбәнән тора. Төньяҡта яйлап [[Оло Ҡыраҡа]] һыртына, көньяҡта Суртанды һыртына күсә.
 
Тәрәнлеге 350‑нән алып 400 м еткән күп һанлы тау араһы уйпатлыҡтары һәм уйһыулыҡтары менән йырғыланған. Палеозойҙың ультраһелтеле тоҡомдарынан, тау араһы уйпатлыҡтары ҡомташтарҙан, һәүерташтарҙан, эзбизташтан һәм ордовиктың, силурҙың һәм девондың төп эффузивтарынан тора. Һырттың көнбайыш битләүҙәрендә [[Оло Һарғая]] йылғаһы ([[Ағиҙел (йылға)|Ағиҙел]] йылғаһы ҡушылдығы) башлана.
 
Ландшафтары һоро тау тупрағындағы асыҡ ылыҫлы һәм ваҡ япраҡлы [[ҡайын]]-[[уҫаҡ]] [[урман]]дарынан тора. Төньяҡ өлөшөндә ландшафтарҙың бейеклек бүлкәтлеге күҙәтелә: 500—550 м бейеклеккә тиклем битләүҙәрҙә [[ҡайын]]‑[[ҡарағай]] урмандары үҫә, өҫтәрәк өлгөрөп етмәгән ҡараға оҡшаш тау тупрағында ҡайын-ҡарағай-ҡарағас урмандары урынлашҡан; һырттың үрге өлөшөн лишайниктарҙан, петрофиттарҙан ([[ҡамғаҡ]], [[ҡанүлән]], [[ҡуян кәбеҫтәһе]], [[ҡоторма]] һ.б.) торған ҡая үҫемлектәре биләй.
 
== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|716-a-bejek-bash-ortostan-k-nya-uralynda-y-yrt |автор= И.М.Япаров, Тәржемәсе И.М.Япаров}}
* http://xn--p1acf.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/prosmotr/2-statya/8784-akbiik-khrebet
 
[[Категория:Урал тау һырттары]]