«Еңеү» мемориалы (Ҡыҙыл Сулин) — версиялар араһындағы айырма

Үҙгәртеү аңлатмаһы юҡ
Нет описания правки
{{Достопримечательность
|Русское название = Мемориал «ЕңеүПобеда» мемориалы
|Оригинальное название =
|Изображение =
|Статус = дәүләттеке
|Цвет =
|Страна = [[Рәсәй]],
|Автор проекта = Занис, скульптор - В.Д. Батяй.
|Строитель =
* {{External media
|image1=[http://krasnyy-sulin.ru/wp-content/uploads/2016-09-30-15.08.46_krasnyy-sulin.ru_-1.jpg Мемориал "Победа"]
}}
[[Файл:Памятник советскому солдату.jpg|альт=Совет һалдатына һәйкәл|мини]]
[[Файл:Мемориал "Победа" в городе Красный Сулин.jpg|альт=«"Еңеү»" мемориалы, Ҡыҙыл Сулин ҡалаһында|мини]]
''' «Еңеү» мемориалы '''   [[Ростов өлкәһенеңөлкәһе]]нең Ҡыҙыл Сулин ҡалаһындағы мемориаль комплекс. [[1975 йылдыңйыл]]дың 25 апрелендә асылған. «Еңеү» мемориалы — стеланан, мәңгелек уттан, совет һалдаты һәйкәленән, геройҙар аллеяһынан торған комплекс.
 
== Тарихы ==
[[Бөйөк Ватан һуғышы]] йылдарында, [[1942 йыл]]дың 21 июлендә совет ғәскәрҙәре немец ғәскәрҙәре баҫып алған ҡаланы ҡалдыра<ref name=autogenerated16>Справочник «Освобождение городов: Справочник по освобождению городов в период Великой Отечественной войны 1941—1945». М.  Л.  Дударенко, Ю.  Г.  Перечнев, В.  Т.  Елисеев и др. М.: Воениздат, 1985. 598 с.</ref><ref name=autogenerated18>Исаев А.  В.  От Дубно до Ростова.  — М.: АСТ; Транзиткнига, 2004.</ref>.
 
[[1943 йыл]]дың 14 февралендә Ҡыҙыл Сулин ҡалаһын гитлерсы [[германияГермания]] ғәскәрҙәренән Ворошиловград операцияһы барышында Көньяҡ-Көнбайыш фронттың 5-се танк армияһы совет ғәскәрҙәре азат итә<ref name=autogenerated16/>.
 
Ҡыҙыл Сулин оккупацияһы ете айға һуҙыла ([[1942 йыл]] йылдыңдың 21 июленән  — [[1943 йыл]] йылдыңдың 14 февраленә тиклем). Оккупация осоронда немецтәрнемецтар ҡаланың 400 кешеһен язалай һәм атып үлтерә.
 
«Еңеү» мемориалы мәңгелек ут менән 1975 йылдың 25 апрелендә, ҡаланың «Еңеү» майҙанында, металлургтарҙың мәҙәниәт Һарайы эргәһендә асыла. Ҡыҙыл Сулин ҡалаһы халҡы уны, Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 30-йыллығына ҡарата, яу ҡырынан әйләнеп ҡайтмаған яҡташтары иҫтәлегенә төҙөй. Мемориал проекты авторы Занис, скульпторы — В.  Д.  Батяй.
 
Мемориалдың 6- метрлыҡ скульптураһында юғары күтәрелгән ҡулына автомат тотҡан һалдат һүрәтләнгән. Һалдат үҙенең кәүҙәһе менән еңеү таҫмаһын йырта. Йәнәшәлә постаментта мәрмәр плита менән көпләнгән стела һәм мәңгелек ут ҡуйылған. Стелала Р. Рождественскийҙың "«Реквием"» поэмаһынан һүҙҙәр яҙылған «... люди! покуда сердца стучатся, - — помните: какой ценой завоевано счастье, - — пожалуйста, помните!».
 
Дан аллеяһының мәрмәр пилондарына (таяу) СоветтәрСоветтар Союзы Геройҙары: Алексеев А. И., Галатов Александр Миронович, Дернов П. С., Калинин Ф. А., Корниенко И. М., Кравцов А. С., Просандеев И. К., Сидорин В. Н., Омельченко Иван Алексеевич, Чистов И. А. һәм Дан орденының тулы кавалеры Самохин В. Ф. барельефтары нығытып ҡуйылған.
 
[[2000 йылдайыл]]да Еңеүҙең 55-се йыллығы алдынан монументҡа реставрация үткәрелә.
 
== Һылтанмалар ==
* [http://urban3p.ru/blogs/34759/ Мемориал «Победа»]
* [http://memory-map.prosv.ru/#/memorial-556/type=map&center=47.891869,40.068509&zoom=13 Мемориал «Победа»]
* [http://www.sulinlib.ru/pamyatniki/224-memorial-pobeda Мемориал "«Победа"»]
 
== Иҫкәрмәләр ==
{{примечания}}
11 574

үҙгәртеү