Волгоград (рус. Волгоград — Рәсәй Федерацияһының Европа өлөшөнөң көньяҡ-көнсығыш өлөшөндә урынлашҡан ҡала. Волгоград өлкәһенең административ үҙәге. Ҡалала 1 миллион 13 меңдән артығыраҡ кеше йәшәй (2018). Был күрһәткес буйынса илдә 15-се урынды биләй. (Мәскәү, Санкт-Петербург, Новосибирск, Екатеринбург, Түбәнге Новгород, Ҡазан, Силәбе, Омск, Һамар, Дондағы Ростов, Өфө, Красноярск, Пермь, Воронеж ҡалаларынан һуң).

Волгоград
Флаг[d]
Flag of Volgograd.svgCoat of arms of Volgograd city.svg
Рәсем
Нигеҙләү датаһы 1589
Рәсми атамаһы Волгоград
Хөрмәтенә аталған Волга
Этнохороним volgogradenc, volgogradenca, волгоградец, волгоградка, волгоградцы, валгаградзец, валгаградка һәм валгаградцы
Нигеҙләүсе Засекин, Григорий Осипович[d], Роман Васильевич Алферьев[d] һәм Иван Афанасьевич Нащокин[d]
Дәүләт Flag of Russia.svg Рәсәй[1]
Административ үҙәге Волгоград өлкәһе һәм Городской округ город Волгоград[d][1]
Административ-территориаль берәмек Городской округ город Волгоград[d][1]
Һыу ятҡылығы буйында урынлашҡан Волга
Хөкүмәт башлығы Андрей Владимирович Косолапов[d]
Халыҡ һаны 1 015 586 кеше (2017)[2]
Административ рәүештә бүленә Тракторозаводский район (Волгоград)[d], Краснооктябрьский район (Волгоград)[d], Центральный район[d], Дзержинский район[d], Ворошиловский район (Волгоград)[d], Советский район[d], Кировский район[d] һәм Красноармейский район[d]
Диңгеҙ кимәленән бейеклек 80 метр
Сәғәт бүлкәте UTC+4:00[d] һәм UTC+3:00[d]
Туғандаш ҡала Ковентри[d][3][4], Острава, Кеми[4][5], Льеж[4], Дижон[4][6], Турин[4], Порт-Саид[4], Ченнаи[4], Хиросима[d][4], Райниккендорф[d], Хемниц[4][7], Русе[d][4], Гирин[d][4], Крушевац[4], Тирасполь[8], Плоньск[d][4], Сандански, Орландо[d], Олевано-Романо[d][4], Кливленд[4], Торонто, Чэнду[9][4], Ереван[4][10], Измир[11][4], Ортона[d][4], Кёльн[d][4][12], Киев[13], Констанца һәм Цюйцзин[d][4]
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
Мираҫ статусы Рәсәйҙең мәҙәни мираҫ объекты[d]
Майҙаны 859 км²
Почта индексы 400001–400138
Рәсми сайт volgadmin.ru
Коллаж
Святой покровитель Александр Невский
Экономика темы экономика Волгограда[d]
Беренсе яҙма телгә алыу 1579
Код КЛАДР 3400000100000
Урындағы телефон коды 8442
Бында ерләнгән кешеләр категорияһы Категория:Похороненные в Волгограде[d]
Категория для видов элемента Category:Views of Volgograd[d]
Commons-logo.svg Волгоград Викимилектә

1925 йылға тиклем атамаһы Цари́цын, 1925 йылдан 1961 йылғаса — Сталингра́д була. Герой-ҡала. Граждандар һуғышы йылдарында Царицынды обороналауҙың һәм Бөйөк Ватан һуғышындағы Сталинград алышының мөһим пункты.

ГеографияһыҮҙгәртергә

Волга йылғаһы ярында урынлашҡан.

ТарихыҮҙгәртергә

МәғарифҮҙгәртергә

  1. Волгоград дәүләт университеты
  2. Волгоград дәүләт аграр университеты
  3. Волгоград дәүләт медицина университеты
  4. Волгоград дәүләт техник университеты
  5. Волгоград дәүләт социаль-педагогия университеты

КлиматыҮҙгәртергә

Ҡала климаты
Күрһәткес Ғин Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Йыл
Абсолют максимум, °C 12,3 15,9 20,5 29,2 37,2 39,4 40,2 42,6 37,8 31 18,5 12,3 42,6
Уртаса максимум, °C −3,5 −3,3 3,3 14,5 21,4 26,4 29,3 28,1 21,3 12,7 3,4 −2 12,7
Уртаса температура, °C −6,3 −6,6 −0,5 9,2 15,9 21 23,6 22,3 15,6 8 0,3 −4,7 8,2
Уртаса минимум, °C −9,2 −9,9 −4 4,1 10,1 15,1 17,5 16,2 10,3 3,9 −2,5 −7,6 3,7
Абсолют минимум, °C −33 −32,5 −25,8 −12,8 −1,1 2 7,2 4,5 −1,5 −12,2 −25,8 −27,8 −33
Яуым-төшөм нормаһы, мм 38 30 28 28 39 41 35 30 29 29 34 45 406
Сығанаҡ: Погода и Климат Нормы за период 1981 — 2010 гг.

ТранспортыҮҙгәртергә

Волгоград — илдең эре транспорт-логистик үҙәге.

Билдәле шәхестәреҮҙгәртергә

ИҫкәрмәләрҮҙгәртергә

  1. 1,0 1,1 1,2 ОКТМО. 185/2016. Южный ФО
  2. http://www.gks.ru/free_doc/doc_2017/bul_dr/mun_obr2017.rar
  3. https://www.coventry.gov.uk/directory_record/6224/volgograd_russia/category/732/europe
  4. 4,00 4,01 4,02 4,03 4,04 4,05 4,06 4,07 4,08 4,09 4,10 4,11 4,12 4,13 4,14 4,15 4,16 4,17 4,18 4,19 4,20 http://www.volgadmin.ru/d/about/TwinCities
  5. https://www.kemi.fi/kaupunki-ja-hallinto/suuri-pieni-kaupunki/kansainvalinen-toiminta-ja-yhteistyo/
  6. https://www.dijon.fr/Dijon-Capitale/Ville-internationale/Villes-partenaires
  7. https://www.chemnitz.de/chemnitz/de/unsere-stadt/chemnitz-international/partnerstaedte/wolgograd/index.html
  8. http://www.volgadmin.ru/d/about/PartnerCities
  9. https://www.gochengdu.cn/news/our-sister-cities/sister-cities-of-chengdu/volgograd-russia--a425.html?xcSID=04j06l2e0bo8q3o2mh7ud63pm2
  10. https://www.yerevan.am/en/partner/sister-cities/
  11. https://www.izmir.bel.tr/tr/KardesKentler/62
  12. https://www.stadt-koeln.de/politik-und-verwaltung/internationales/staedtepartnerschaften/wolgograd-russland
  13. https://kievcity.gov.ua/news/205.html
  14. Башҡорт энциклопедияһы — Новокщенов Василий Сергеевич 2019 йылдың 26 декабрь көнөндә архивланған. (Тикшерелеү көнө: 26 декабрь 2019)
  15. Башҡорт энциклопедияһы — Барыкин Николай Петрович 2019 йылдың 24 декабрь көнөндә архивланған. (Тикшерелеү көнө: 9 август 2018)

ҺылтанмаларҮҙгәртергә

Ҡалып:Волгоград өлкәһе